Inhoud
Vleermuizen verjagen: wat mag wel en niet volgens de wet?
Je kunt een spouwmuur niet zomaar isoleren als er vleermuizen in zitten. Alle in Nederland voorkomende vleermuissoorten en hun verblijfplaatsen zijn wettelijk beschermd onder de Omgevingswet. Dat betekent dat het doden van vleermuizen, of het beschadigen of onnodig verstoren van verblijfplaatsen verboden is. Je moet dus zorgvuldig te werk moet gaan of een gespecialiseerde partij inschakelen.
Een onzorgvuldige isolatie kan niet alleen de vleermuizen doden, maar ook leiden tot boetes en problemen met spouwmuurisolatie, subsidies of vergunningen.
Natuurvriendelijk isoleren is in Nederland verplicht
Om te voorkomen dat dure, langdurige ecologische onderzoeken voor iedere woningeigenaar nodig zijn, is er een speciale regeling ontstaan. Hierbij mag je laten isoleren, maar alleen wanneer een erkend isolatiebedrijf dit natuurvriendelijk doet. Dat houdt in dat voordat er geïsoleerd wordt, er maatregelen worden getroffen zodat vleermuizen kunnen uitvliegen maar niet terugkeren. Hierbij wordt er ook rekening gehouden met de natuurkalender. Ook is de eDNA-methode beschikbaar. Via deze methode kan er snel gecontroleerd worden op de aanwezigheid van vleermuizen.
Kun je zelf je spouwmuur vleermuisvrij maken?
Over het algemeen: nee, je kan niet je eigen spouwmuur vleermuisvrij maken. Zelf proberen vleermuizen te verjagen of toegangsgaten dicht te stoppen is riskant en vaak illegaal. Een specialist heeft kennis van de natuurkalender, de juiste materialen (zoals exclusion-flaps), en kan ook een eDNA of keutelonderzoek regelen. Wij raden de bewoners van een huis met vleermuizen in de spouwmuur daarom altijd aan om een erkend bedrijf in te schakelen.
Ontvang gratis offertes
Hoe weet je of er vleermuizen in de spouwmuur zitten?
Dit is vaak lastig: je kunt meestal niet zomaar in de spouw kijken en vleermuizen zijn ’s nachts actief en schuw. Toch zijn er enkele signalen, deze zullen hieronder worden opgesomd.
Geluid van een vleermuis herkennen
Vleermuizen maken vaak piepende, krabbelende of krassende geluiden in de spouw, vooral rond schemering en ’s nachts. Vaak worden deze geluiden verward met de geluiden die andere dieren, zoals ratten in de spouwmuur, maken. Let dus goed op de toon (vleermuizen maken hogere piepjes in tegenstelling tot andere dieren) en het tijdstip (vleermuizen zijn vaak rond de schemering actief).
Uitwerpselen rondom openingen in de gevel
Kleine, droge uitwerpselen (keutels) bij openingen, vensterbanken of kieren zijn vaak een aanwijzing dat je te maken hebt met vleermuizen. Ook donkere vachtvlekken rond openingen zijn goede aanwijzingen dat er vleermuizen komen.
Kies voor een eDNA-onderzoek
Omdat het verjagen van deze beschermde diersoort vaak ingrijpend is, is het slim om eerst een eDNA-onderzoek te doen. Met een spons/roller wordt op strategische plekken gezocht naar vleermuis-DNA; is de test negatief, dan mag er meestal direct geïsoleerd worden. De eDNA-methode is door de overheid erkend en is in veel gevallen sneller en goedkoper om uit te voeren dan een volledig ecologisch protocol.
Wat kost het verjagen van vleermuizen?
De kosten voor het verjagen van vleermuizen uit de spouwmuur liggen gemiddeld tussen de € 350 en € 5.000. Dat grote verschil komt omdat de prijs sterk afhangt van de gekozen methode en de belangrijke rol van het benodigde onderzoek.
In veel gevallen is een relatief eenvoudige aanpak voldoende, zoals een eDNA-onderzoek of het vleermuisvrij maken van de spouw. Deze methoden zijn snel uit te voeren en kosten gemiddeld tussen de € 350 en € 400. Hierbij weet je binnen een paar dagen of je last hebt van vleermuizen of niet. Als er wel sporen worden gevonden, kan aanvullend onderzoek nodig zijn waardoor de kosten omhoog gaan.
In complexere situaties is een volledig vleermuisprotocol noodzakelijk. Hierbij worden meerdere ecologische onderzoeken uitgevoerd verspreid over het hele jaar. Dit is een uitgebreid en tijdrovend traject, waardoor de kosten kunnen oplopen tot € 4.000 à € 5.000.
| Methode | Gemiddelde prijs |
|---|---|
| Spouw vleermuisvrij maken | € 300 – € 400 |
| eDNA onderzoek | € 350 – € 400 |
| Keutelonderzoek | € 500 – € 600 |
| Volledig vleermuisprotocol | € 4.000 – € 5.000 |
Zijn vleermuisonderzoeken het geld waard?
Ja, deze onderzoeken zijn het geld waard. Ze voorkomen dat je op een later moment alsnog onnodige en dure stappen moet ondernemen. Een eDNA-test is relatief goedkoop en geeft vaak snel duidelijkheid. Een volledig ecologisch protocol is duurder, maar in sommige gevallen ook noodzakelijk. Door een vleermuisonderzoek uit te voeren voorkom je boetes en het risico dat isolatie onbruikbaar wordt aangezien er nog vleermuizen inzitten.
Hoe krijg je vleermuizen uit de spouwmuur?
Het verplaatsen moet op een diervriendelijke manier gebeuren: vleermuizen moeten namelijk de mogelijkheid krijgen om ergens anders een verblijfplaats te vinden. Erkende isolatiebedrijven volgen meestal het onderstaande stappenplan.
Hoe gaat een erkend isolatiebedrijf te werk?
Een bedrijf dat gespecialiseerd is in natuurvriendelijk isoleren gaat zorgvuldig en volgens vaste stappen te werk om de vleermuis op een diervriendelijke manier te verplaatsen. Nadat er is vastgesteld dat er vleermuizen in de spouwmuur aanwezig zijn, worden eerst alle actieve invliegopeningen in kaart gebracht. Op deze plekken plaatst het isolatiebedrijf zogenoemde exclusion flaps.
Deze flaps werken als eenrichtingskleppen: vleermuizen kunnen de spouwmuur nog wel verlaten wanneer ze ’s avonds op jacht gaan, maar kunnen daarna niet meer terug naar binnen. Zo worden de dieren niet opgesloten, maar krijgen ze op een natuurlijke manier de kans om een andere schuilplaats te zoeken.
Om de overstap zo soepel mogelijk te laten verlopen, kiezen bedrijven er vaak voor om vleermuiskasten of alternatieve verblijfplaatsen in de directe omgeving van de woning op te hangen. Dit vergroot de kans dat de vleermuizen zich snel ergens anders vestigen en niet blijven zoeken naar de oorspronkelijke spouwmuur.
Na een korte wachttijd, waarin wordt gecontroleerd of alle vleermuizen de spouw hebben verlaten, kan de spouwmuur veilig worden geïsoleerd.
Wanneer mag je vleermuizen verplaatsen?
Vleermuizen mogen alleen verplaatst worden buiten kwetsbare periodes. Over het algemeen is verplaatsen toegestaan van augustus tot en met oktober. Eind maart kan soms ook, maar nooit in de kraamtijd of tijdens de winterslaap. Volg hierbij altijd de natuurkalender en het advies van de specialist.
Zijn vleermuizen in de spouwmuur schadelijk voor je spouwmuurisolatie?
Vleermuizen veroorzaken een ander soort overlast dan bijvoorbeeld muizen in je spouwmuur. In tegenstelling tot muizen knagen vleermuizen niet aan het isolatiemateriaal en richten ze geen schade aan aan leidingen of de constructie van de woning. Ze bouwen geen nesten en gebruiken de spouwmuur uitsluitend als tijdelijke rust- of verblijfplaats.
Dat betekent echter niet dat vleermuizen voor geen enkele soort overlast zorgen. Door de aanwezigheid van urine en uitwerpselen kan er stankoverlast ontstaan, vooral wanneer vleermuizen langere tijd in dezelfde spouw verblijven. Deze vervuiling is vaak hinderlijk, maar tast de woning zelf niet aan.
Zijn vleermuizen in de spouwmuur schadelijk voor de gezondheid?
Over het algemeen vormen vleermuizen in je spouw weinig gezondheidsrisico voor bewoners of huisdieren. Ze bijten vrijwel nooit en ziekteoverdracht op mensen is zeer zeldzaam. Raadpleeg wel direct de huisarts als je het vermoeden hebt dat je door een vleermuis bent gebeten of gekrabd.
Wat zijn de risico’s van isoleren zonder verjagen?
- Boetes voor overtreding van de Omgevingswet: Het verstoren of doden van vleermuizen is strafbaar en kan leiden tot hoge boetes.
- Slecht geplaatste isolatie: Wanneer er isolatie is aangebracht terwijl er nog vleermuizen in de spouw zaten, zal deze isolatie niet optimaal werken. Vaak merk je dit door koudebruggen of een energierekening die amper daalt.
- Het (onbedoeld) doden van vleermuizen: Door de isolatie zonder voorafgaande maatregelen te plaatsen kunnen vleermuizen worden opgesloten in de spouw, met sterfte tot gevolg.
Veelgestelde vragen
Wat is de natuurkalender voor vleermuizen?
Krijg je een boete voor isoleren als er vleermuizen in de spouwmuur leven?
Hoe kun je een spouwmuur natuurvrij maken?
Vraag offertes op en bespaar op de kosten van het verjagen van vleermuizen
Wil je de spouwmuur laten isoleren en tegelijkertijd voldoen aan alle regels rondom vleermuizen? Dan is het belangrijk dat de werkzaamheden worden uitgevoerd door een professioneel en erkend isolatiebedrijf. Alleen dan kom je in aanmerking voor subsidie en weet je zeker dat de isolatie natuurvriendelijk gebeurt.
Via Bobex vraag je eenvoudig en volledig gratis meerdere offertes aan van specialisten in jouw regio. Door offertes te vergelijken bespaar je op de kosten en kies je de beste oplossing voor jouw woning.